Në Ditën Ndërkombëtare të Përkthimit, e cila shënohet cdo 30 shtator, mendohet edhe njëherë për rëndësinë e gjuhëve, linguistikës dhe mundësisë së përkthimit.

E kur kjo ndodhë me poezinë, përkthimi bëhet një armë edhe më e fortë.

KultPlus ju sjellë katër poezi nga autorë të huaj, e për fatin e mirë ato kanë gjetur përkthim edhe në gjuhën shqipe.

Migel Ernandesit

Edhe unë, Migel, jam tokë. S’ka vdekje, përderisa

Parmenda na shkon përmbi gjokse, përderisa

Jeta jote jeton brenda meje, përderisa

Mund t’i them ato që ti s’i the dot, përderisa

Një vend tjetër fjalën do të ma flasë, përderisa

Jam e korra jote dhe ai tjetri është imja, përderisa

Ka duar e vegla që punojnë, Migel,

Se që të tre ne jemi tokë,

Tokë është emri ynë e i gjithçkaje

Dhe toka s’vdes edhe në e varrosshin.

– Hesus Lopes Paçeko

Gazel i dashurisë së beftë

Askush nuk e kuptonte parfumin

E manjolës së errët të barkut tënd.

Askush nuk e dinte që torturoje

Një kolbër dashurie ndër dhëmbë.

Njëmijë kalushë persianë flinin

Në sheshin me hënë të ballit tënd,

Ndërsa unë – katër net që rrokja

Belin tënd, ku borë kurrë s’pat rënë.

Mes allçie e jaseminësh, degëz të zbehtë

Prej farëzash shihja vështrimin tënd.

Shkronjta e fildishta që thonin “Gjithmonë”

Kërkoja nga gjiri për të t’i dhënë.

Gjithmonë, gjithmonë… kopsht i agonisë,

Të ikshëm e përfytyroj kurmin tënd,

Gjakun e damarëve të tu në gojën time,

Gojaën tënde pa dritë që më vdes në vend.

– Federica Garcia Lorca

Fillesë

Orë pas ore, s’bëhet dita,

Është dhimbje për dhimbje:

Koha nuk rrudhoset dot,

Nuk harxhohet kot:

Deti thotë det,

Toka thotë tokë:

Njeriu pret.

E vetëm

Kambana e tij

Atje mes të tjerave

Ruan në zbrazësinë e vet,

Qetësinë e patrazuar,

Që do t’i jepet kur të ngrejë ai

Të metaltën gjuhën e tij valë mbi valë.

Nga shumë gjëra që pata,

Në gjunjë duke ecur anë e mbanë

Këtu, lakuriq,

S’kam veç mesditën e rëndë

Të detit, e një kambanë.

Zërin e tyre që të vuaj më dhanë ato

E paralajmërimin që të ndaloj.

Në gjithë botën ndodh kjo:

Në hapësirë vazhdon.

E deti jeton.

Kambanat janë aty.

– Pablo Neruda

Kush

Kaloi muaji i lulimit. Frutat në shtëpi

Janë ngrënë ose kalbur. Jam e gjitha gojë.

Tetori është muaji i grumbullimit.

Ufmë në kasolle, si në bark të nënës:

Veglat e vjetra, bishtat, grabuja të ndryshkura.

Këtu, midis kokash të vdekura, jam në shtëpi.

Lermëni të prehem në saksinë e luleve,

Merimangat nuk do të më pikasin..

Zemra ime – një elbarozë e mpirë.

Ja sikur era të dilte prej mushkërive.

Një surrat qeni u merr erë luleve.

Petalet rriten këmbëpërpjetë.

Ata kërcasin, si shkurre hortensie.

Mua që kam ardhur mbrëmë tek trarët,

Më ngushëllojnë kokat që kalben,

Që s’flenë dimrit.

Kokat e lakrave: të purpurta, si krimba, të sermta,

të veshura me veshë mushkash dhe flatra fluturash,

Por me zemra të blerta.

Venat i kanë të bardha, si dhjamë derri.

O bukuri e konsumit!

Kunguj portokalli të pasy.

Këto salla janë plot me gra që ndjellin shpesë.

Ja se ç’shkollë e mërzitshme. Jam rrënja,

guri, klithma e hutit.

Asnjë ëndërr nuk më shtiret.

Mama, ti je mu njajo gojë,

në të cilën do të kisha qenë gjuhë.

O nënë pangjashmërie, hamë!

Hije e derës së tremesë,

Që përthithet në koshin e plehrave.

Unë thashë se ndoshta, e kujtoj këtë nga fëminia.

Atje rriteshin të tilla lule gjigande,

gojë të purpurta e të kuqe, thjesht të magjishme.

Rrathët prej kërcejve të manaferrave

m’i ndillnin lotët në grykë.

Tani ato më ndezin si një llampë.

Herëdokur me javë të tëra nuk ndërmend asgjë.

– Sylvia Plath

Rakip Suli duket se do të jetë kryebashkiaku i Bashkisë së Kamzës edhe për 4 vitet e ardhshme.

Sipas rezultateve të deritanishme, Suli kryeson ndaj kandidatit të koalicionit “Bashkë Fitojmë’.

Në Kamzë ka filluar festa për këtë rezultat, teksa simpatizantët e Partisë Socialiste kanë festuar me flamuj kombëtarë, kanë brohoritur dhe ndezur fishekzjarre para godinës së shtabit elektoral të Partisë Socialiste.

Suli, i cili ndodhet në godinë, i përshëndeti simpatizantët nga dritarja.

Duke të puthur pa të dashur
në shpirt ai ty të plagoi,
buz’përgjakur nga t’kuqt e tu
si vrases tinëz shkoi.

Krenar që ty “të shtiu në dorë”
gjith’ shokve emrin tënd ju tha.
Pran’ gotës birrës për ty folën
në park të dielave ata..

Dhe ti e vetme mbete
bosh mbenë sytë e tu në net bilbilash
si sheshi i shkretë ku porsa ndodhi
një katastrofë automobilash…

Tani, kur shkon rrugës së Dibrës
ata me sy të ndjekin pas.
Dikush me brryl i bie shokut,
-e sheh filanen? e ka pas…

Dhe ti ul koken, shpejton hapin
t’arrish tek shoqja sa me shpejt
të përsërisësh fjalët standart
Ah njëlloj jane te gjithe djemt’.

Te dyja t’ulura pranë radios
do ndizni heshtur një cigar’,
tek supi i saj nën fjalë lajmesh
një çast dremitja do të marr
dhe do të cojë në një rrug’ tjetër
më gjerë, më bukur, dhe me re.

Atje ne sfond fabrikash njerzit
nga këmbet s’do t’u vënë re.
Atje tek ecesh në mes turmash,
në një grup djemsh, ndoshta midis,
dikush me brryl do t’i bjer shokut,
-e sheh filanen? ishim miq…

 Ismail Kadare 

Mos thuaj se je thjesht një numër
Apo se jeta është ëndërr e zbrazët
Sepse njeriu i zhytur humb
Dhe gjërat nuk janë ato që duken.
Jeta është e vërtetë, e zellshme
Dhe varri nuk është qëllimi i saj:
Shprehja “Nga pluhuri në pluhur”
Është për trupin dhe jo për shpirtin.
As kënaqësia dhe as pikëllimi,
Nuk janë fund i destinuar,
Por për të vepruar, që çdo nesër,
Të përgatisë të nesërmen tjetër.
Arti është i gjatë, koha e qetë,
Dhe zemra e guximshme
Prapëprapë e mbytur rreh
Në marshim funebër deri në varr.
Në fushën e gjerë të betejës,
Në kampin e luftës së jetës,
Mos rri si bagëtia në vathë
Por bëhu një hero në ngritje.
Mos ki besim tek e ardhmja
Se do të jetë e këndshme
Lëre të vdekurin e vdekur
Të varrosë të vdekurin e tij.
Vepro në jetën e gjallë
Me zemrën brenda e Zotin mbi vete.
Njerëzit e mëdhenj na kujtojnë
Se jetën mund ta bëjmë sublime
Dhe, duke ecur, të lëmë pas,
Gjurmët në rërën e kohës.
Gjurmët, mbase një tjetër,
Që lundron në detin e jetës
Një i braktisur apo një anije,
Duke i parë, do të marrë zemër.
Le të jemi, pra, dhe të bëjmë
Me zemër për çdo fat;
Duke arritur e duke ndjekur,
Të mësojmë dhe të presim.

Psalmi i jetës”

Jeto I Lumtur

Unë të dua në dhjetë në mëngjes, dhe në njëmbëdhjetë,
dhe në orën dymbëdhjetë. Të dua me gjithë shpirt dhe
me tërë trupin tim, ndonjëherë, në pasdite me shi.
Por në dy të pasdites, ose në tre, kur unë
Unë mendoj për ne të dy, dhe ju mendoni për
ushqim ose punë të përditshme, ose dëfrime
që nuk e ke, filloj të të urrej shurdhër, me
gjysmën e urrejtjes që mbaj për veten time.
Atëherë të dua përsëri, kur shkojmë të flemë dhe
Ndjej që je bërë për mua, se disi
gjuri juaj dhe barku juaj më tregoni se duart e mia
më bind për të, dhe se nuk ka vend tjetër në
ku vij, ku shkoj, më mirë se ti
Trupi Ju vini të gjithë të më takoni, dhe
të dy zhdukemi për një moment, futemi
në gojën e Zotit, derisa të të them se kam
i uritur ose i përgjumur

Çdo ditë të dua dhe të urrej pa shpresë.
Dhe ka ditë gjithashtu, ka orë, kur jo
Unë ju njoh, pasi jeni të huaj për mua si gruaja
e një tjetër, shqetësohem për burrat, shqetësohem
Unë jam i shpërqendruar nga pikëllimet e mia. Ju ndoshta nuk mendoni
në ju për një kohë të gjatë E shihni kush
a mund te te dua me pak sesa te dua?

Jeto I Lumtur

Merr lajme ekskluzive  

Doni të informoheni të parët për lajme ekskluzive? Bashkohuni me grupin tonë  duke klikuar këtu

Është një qiell tjetër,
gjithmonë i kthjellët dhe i qartë,
Dhe është një shkëlqim tjetër dielli,
ndonëse duket të jetë errësirë;
S’kanë rëndësi pyllishtet e zbehura, Austin,
S’kanë rëndësi fushat e heshtura —
Këtu është një pyll i vogël,
Me gjethe të bleruara përherë;
Këtu është një kopsht i ndritur;
Ku kurrë një brymë s’ka rënë;
Në lulet e tij të që nuk vyshken
Dëgjoj bletën e praruar të gumëzhijë:
Prithee, vëllau im,
Eja në kopshtin tim.

Jeto I Lumtur

Ju, të pasur, kur rrini
Rreth zjarrit me gëzime,
Qeshni, hani e pini,
Xbaviti me dëfrime,
Kërceni e këndoni
Dhe çeli e gëzoni,
Bëni gaxhi e loni
Edhe prëhi e ngrohi.
U vjen së largu afshi
Ndë sallonet të gjerë,
Shtruarë pej mëndafshi,
Mbushur me gjë të vlerë.
Nga ari, nga ergjëndi,
Nga floriri, nga drita
Llapëtin gjithë vëndi,
Tfaqet natënë dita.

Zonjatë bukuroshe
Veshur me rrobat’ e arta,
Vashatë vogëlushe,
Të bardha posi karta
Djemthit’ e përkëdhelur,
Të larë e të ndruar,
Me zëmërë të çelur,
Me buzë të gëzuar,
Vinë rreth e kërcejnë
Dhe qeshin e këndojnë,
Lozinë e dëfrjnë,
Kohën me gas e shkojnë,
Dhe juve, duke parë
Me sy fatbardhësinë,
S’u vjen fare të qarë
Vallë për varfërinë?
E dini q’është jashtë
Një plak’ e dobëtuar,
E përgjynjur, e lashtë,
E mjer’, e dëshëruar,
E fishkur’ edh’ e thatë,
E thinjur’ e kërcure,
E urtë dit’ e natë,
Dergjetë nër qivure!
Një plak q’i vdiq fëmija,
Edhe mbet i helmuar,
Se iu shkretua shtëpija,
Mbet si kandil i shuar!
Një foshnj’ e varfëruar
Pa nënëz’ e pa atë,
E gjor’ e dobëtuar,
E ligurë e e thatë!
Gjithë këta të mjerë
Në të këqia rrojnë,
Vin’ e lipin më derë,
Një kafshitë kërkojnë!
E kur vjen të kërkojnë,
Brengën s’munt’ ta rrëfenjë,
Po zë dhe të këndonjë
E rreh të na dëfrenjë.
Sa ‘shtë turp për njerinë,
Kur shkojm’ e s’kthejmë synë!
S’dëgjojmë Perëndinë?
S’është vëllathi ynë?
Oh, epni ju që kini!
Kush i ndih varfërisë,
Ay q’ep, po e dini
Q’i huan Perëndisë.
T’apin, se vjen një ditë
Q’e lemë këtë jetë
Dhe gjën’ e bagëtitë,
Vemi në të vërtetë,
Përpara Perëndisë,
Që do të na gjykonjë;
Urat’ e varfërisë
Arrin të na shpëtonjë,
Ajo or’ e borinjtë,
Që ligjëron e bije,
Rreth t’i plakin të rinjtë,
Buzë varrit na shpije.
Epni t’u falnjë Zoti
Juve gjithë të mirat
E të mos mutnjë moti
T’u sjellë të pahirat.
Mba unazat në dorë
Pa njëfarë nevojë!
Zonjë, shumë të gjorë
Vdesën për bukë ngoje!
Ep t’apë Perëndija
Të gjitha mirësitë,
Të të kenë fëmija
Shëndet e jet’ e ditë.
Zot i math’, i vërtetë
E gjithë ju të Mirët,
Mos e lini përjetë
Njerinë n’errësirët!

Kafshatë që s’kapërdihet asht, or vlla, mjerimi,
kafshatë që të mbetë në fyt edhe të zë trishtimi
kur shef ftyra të zbeta edhe sy t’jeshilta
që t’shikojnë si hije dhe shtrijnë duert e mpita
edhe ashtu të shtrime mbrapa teje mbesin
të tan jetën e vet derisa të vdesin.

e mbi ta n’ajri, si në qesendi,
therin qiellën kryqat e minaret e ngurta,
profetënt dhe shejtënt në fushqeta të shumngjyrta
shkëlqejnë. e mjerimi mirfilli ndien tradhti.
mjerimi ka vulën e vet t’shëmtueme,
asht e neveritshme, e keqe, e turpshme,
balli që e ka, syt që e shprehin,
buzët që më kot mundohen ta mshefin –
janë fëmitë e padijes e flitë e përbuzjes,
t’mbetunat e flliqta rreth e përqark tryezës
mbi t’cilën hangri darkën një qen e pamshirshëm
me bark shekulluer, gjithmon i pangishëm.

mjerimi s’ka fat. por ka vetëm zhele,
zhele fund e majë, flamujt e një shprese
t’shkyem dhe të coptuem me t’dalun bese.

mjerimi tërbohet n’dashuni epshore.
nëpër skaje t’errta, bashkë me qej, mij, mica,
mbi pecat e mykta, t’qelbta, t’ndyta, t’lagta
lakuriqen mishnat, si zhangë; t’verdhë e pisa,
kapërthehen ndjenjat me fuqi shtazore,
kafshojnë, përpijnë, thithen, puthen buzët e ndragta
edhe shuhet uja, dhe fashitet etja
n’epshin kapërthyes, kur mbytet vetvetja.
dhe aty zajnë fillin t’marrët, shërbtorët dhe lypsat
që nesër do linden me na i mbushë rrugat.

mjerimi në dritzën e synit t’kërthinit
dridhet posi flaka e mekun e qirit
nën tavan t’tymuem dhe plot merimanga,
ku hije njerzish dridhen ndër mure plot danga,
ku foshnja e smume qan si shpirt’ i keq
tu’ ndukë gjitë e shterruna t’zezës amë,
e kjo prap shtazanë, mallkon zot e dreq,
mallkon frytn e vet, mallkon barrn e randë.
foshnj’ e saj nuk qesh, por vetëm lëngon,
e ama s’e don, por vetëm mallkon.
vall sa i trishtueshëm asht djepi i skamit
ku foshnjën përkundin lot edhe të fshamit!

mjerimi rrit fëmin në hijen e shtëpive
të nalta, ku nuk mrrin zani i lypsis,
ku nuk mund t’u prishet qetsia zotnive
kur bashkë me zoja flejnë në shtretënt e lumnis.

mjerimi pjek fëmin para se të burrnohet,
don ta msojë t’i iki grushtit q’i kërcnohet,
atij grusht që n’gjumë e shtërngon për fytit
kur fillojnë kllapitë e etheve prej unit
dhe fetyrën e fëmis e mblon hij’ e vdekjes,
një stoli e kobshme në vend të buzqeshjes.
nji fryt kur s’piqet dihet se ku shkon
qashtu edhe fëmia n’bark t’dheut mbaron.

mjerimi punon, punon dit e natë
tu’ i vlue djersa në gjoks edhe në ballë,
tue u zhigatun deri n’gjujë, n’baltë
e prap zorrët nga uja i bahen palë-palë.
shpërblim qesharak! për qindenjë afsh
në ditë – vetëm: lekë tre-katër dhe “marsh!”.

mjerimi kaiher’ i ka faqet e lustrueme,
buzët e pezmatueme, mollzat e ngjyrueme,
trupin përmendore e një tregtis s’ndytë,
që asht i gjikuem të bijë në shtrat vet i dytë,
dhe për at shërbim ka për të marrë do franga
ndër çarçafë, ndër fëtyra dhe në ndërgjegje danga.

mjerimi gjithashtu len dhe n’trashigim
-jo veç nëpër banka dhe në gja të patundshme,
por eshtnat e shtrembta e n’gjoks ndoj dhimbë,
mund që t’len kujtim ditën e dikurshme
kur pullaz’ i shpis u shemb edhe ra
nga kalbsin’ e kohës, nga pesha e qiellit,
kur mbi gjithçka u ndi një i tmerrshmi za
plot mallkim dhe lutje si nga fund i ferrit,
ish zan’ i njeriut që vdiste nën tra.
kështu nën kambët’randë t’zotit t’egërsuem –
thotë prifti – vdes ai që çon jetë të dhunuem.

dhe me këto kujtime, ksi lloj fatkeqësinash
mbushet got’ e helmit në trashigim brezninash.
mjerimi ka motër ngushulluese gotën.
në pijetore të qelbta, pranë tryezës plot zdrale
të neveritshme, shpirti me etje derdh gotën
n’fyt për me harrue nandhetenand’ halle.
e gota e turbull, gota satanike
tu’ e ledhatue e pickon si gjarpni-
dhe kur bie njeriu, si gruni nga drapni,
nën tryezë qan-qeshet në formë tragjikomike.
tê gjitha hallet skami n’gotë i mbyt
kur njiqind i derdh një nga një në fyt.
mjerimi ndez dëshirat si hyjet errsina
dhe bajnë tym si hejt q’i ban shkrum shkreptima.

mjerimi s’ka gëzim, por ka vetëm dhimba,
dhimba paduruese qe t’bajnë t’çmendesh,
që t’ap in litarin të shkojsh fill’ e t’varesh
ose bahe fli e mjerë e paragrafesh.

mjerimi s’don mshirë. por don vetëm të drejt!
mshirë? bijë bastardhe e etënve dinakë,
t’cilt n’mnyrë pompoze posi farisejt
i bijnë lodërtinës me ndjejt dhelparak
tu’ ia lëshue lypsiti një grosh të holl’ n’shplakë.

mjerimi asht një njollë e pashlyeme
n’ballë të njerzimit që kalon nëpër shekuj.
dhe kët njollë kurr nuk asht e mundshme
ta shlyejnë paçavrat që zunë myk ndër tempuj.
– Poezi nga Migjeni

Skënder Rusi- JETË E MBUSHUR ME GABIME

S’po vjen dot në botën time,
Bëra çmos të hysh në të!
Ditë e mbushur me gabime,
Hapat hedh një e nga një!

Bora e parë s’ka rënë ende,
Po ky dimër ngjan me ty!
Natë e mbushur me gabime,
Hapat hedh dy e nga dy!

Unë ju flas me heshtjen time,
Zëri im shkon përmbi re!
Jetë e mbushur me gabime,
Hapat hedh tre e nga tre!

M’u mërzit dhe puthja ime,
Nëse duhet që ta dish!
Jetë e mbushur me gabime,
Ku jetojmë gabimisht!

Skënder Rusi

Jeto I Lumtur.al

Ndoc Gjetja – DESHA

Desha të hyj në zemrën tënde.
U kërrusa, u kërrusa
u bëra lëmsh sa një top
por prapë, e dashur,
zemra jote nuk më nxuri dot.

Ndoshta dhe mund të hyja,
por të them të vërtetën,
unë kërrusur s’mund të rrija
brenda teje gjithë jetën.

Zgjeroje zemrën ti!
Më tepër, më tepër.
Dhe në qoftë se më nxë
do të hyj patjetër.

Ndoc Gjetja

Jeto I Lumtur.al